Wpisy z tagiem „umiejscowienie kontroli”
Nowa książka Gladwella – o tym że w życiu trzeba mieć fart
poniedziałek,13 Kwiecień, 2009
Tagi: , emocje, malcolm gladwell, motywacja, psychologia, teoria, umiejscowienie kontroli
Kategorie: kultura, psycholgia
Właśnie dobijam do końca Outliers: The Story of Success M. Gladwell-a. Jak zwykle świetnie napisana, jak zwykle sporo ciekawych faktów, jak zwykle z psychologii i socjologii wyciągnięte to co sensacyjne i nadzwyczajne. Sam nie będę opisywał o czym jest książka i posłużę się cytatem z Tygodnika Powszechnego:
W listopadzie 2008 r. pojawiła się w amerykańskich księgarniach trzecia książka Gladwella – „Outliers: The Story of Success” (wydanie polskie: „Poza schematem: Sekrety ludzi sukcesu”, ukazało się właśnie nakładem Znaku). Tym razem autor wziął na warsztat mit self-made-mana. Wizja człowieka, który swój sukces zawdzięcza wyłącznie sobie, jest jednym z fundamentów amerykańskiego snu; nauczane w szkołach wersje biografii ojców amerykańskiej państwowości umacniają ten mit w każdej amerykańskiej głowie. Gladwell nie byłby sobą, gdyby i tym razem nie poszedł pod prąd uświęconej opinii: jego analiza przeróżnych przypadków błyskotliwego sukcesu prowadzi do wniosku, że indywidualny talent czy nawet geniusz to nie wszystko. Bohaterowie „Outliers…” – od Billa Gatesa przez kanadyjskich hokeistów pierwszoligowych po manhattańskich prawników żydowskiego pochodzenia – często sami przyznają, że osiągnięcia zawdzięczają nie tylko osobistym zaletom, ale i pomyślnym okolicznościom, by nie rzec – szczęśliwemu trafowi. Sukces – argumentuje autor – jest grupowym osiągnięciem o wiele bardziej, niż bylibyśmy skłonni przyznać.
Tekst dobrze oddaje to o czym jest książka. Nie ma za bardzo sensu opisywać poszczególnych spostrzeżeń autora, bo lepiej samemu poczytać – warto. To na co chciałem zwrócić uwagę, to efekt jaki lekturka wywiera na człowieka od strony emocjonalnej: demotywacja. Czytasz strona po stronie, jak to świat warunkuje twoje losy i jak mało możesz zdziałać jeśli gwiazdy nie będą w porządku. Oczywiście, autor podkreśla wymóg takich elementów jak praktyka, talent, doświadczenie dla osiągnięcia sukcesu, ale niestety: jest to warunek konieczny, niewystarczający.
Przykłady i wnioski z książki dobrze jest zestawić z psychologiczną teorią poczucia umiejscowienia kontroli (LOC), która dzieli ludzi na
- internalistów – mają przekonanie, że ich życiem i ważnymi zdarzeniami sterują oni sami. Żywią przekonanie, że przede wszystkim od ich własnych wysiłków, pracy, osobistego wpływu zależy to, co ważnego przydarza się im w życiu
- eksternalistów – żywią przekonanie, że życiem sterują czynniki niezależne od ich świadomego, celowego i zamierzonego wpływu (niekoniecznie muszą to być czynniki zewnętrzne!) – los, przeznaczenie, Bóg, nieświadomość, choroba, szczęście itd.
Ja czuję się internalistą i Outliers była dla mnie niezłym wiadrem zimnej wody. Tak, tak, przecież wiem, że człowiek nie na wszystko ma wpływ, ale co innego deklarować taką postawę, a co innego przyjąć parę godzin lektury, która pokazuje jak bardzo fart ( i inne) wpływa na nasze życie. Wolę nie myśleć co ta książka robi z głową eksernalisty, zwłaszcza w kontekście tego, jak wewnętrzne umiejscowienie kontroli koreluje ze zmiennymi takimi jak: wytrwałość, ilość sukcesów, zdrowie i aktywność układu odpornościowego.
Także czytać warto, ale uwaga na skutki emocjonalno – motywacyjne. A tutaj macie jeszcze video: